Γράφει ο Θεολόγος-Εκκλησιαστικός Ιστορικός-Νομικός Ιωάννης Ελ. Σιδηράς
ΤΟ ΑΘΛΟΦΟΡΟ ΕΠΟΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ
ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΥΣ ΠΟΛΕΜΟΥΣ 1912-1913
· Επέτειος γραφίδα ελευθέρας Ηπείρου, Μακεδονίας και
νήσων του Αιγαίου Πελάγους κατά τους ενδόξους Βαλκανικούς Πολέμους.
· Επέτειος Ηρώων και Μαρτύρων, πεσόντων υπέρ πίστεως και
πατρίδος.
Ο τύμβος των ιερών αυτών οστέων «φυλάσσει της πατρίδος τα όρια και το τίμιον
αίμα των αρδεύει της ελευθερίας ημών το δένδρον».
Από τον απαράμιλλο άθλο
της Εθνικής Παλιγγενεσίας (1821) και την εκ της τέφρας ανάσταση του υπόδουλου
γένους των Ελλήνων οδηγηθήκαμε στη δημιουργία του πρώτου μικρού κρατιδίου ως
«Βασιλείου της Ελλάδος». Παρά ταύτα όμως παρέμεναν εκτός του εθνικού
γεωγραφικού σώματος της Ελλάδος οι πολύ ζωτικής σημασίας περιοχές της Ηπείρου,
Μακεδονίας, Θράκης, καθώς και των νήσων του Αρχιπελάγους (Βόρειου και
Ανατολικού Αιγαίου).
Οι εθνικιστικές τάσεις των Νεοτούρκων ή Νεοθωμανών σε βάρος των ελληνικών πληθυσμών, η κατάργηση των προνομίων των Δωδεκανήσιων από την Υψηλή Πύλη, οι αυθαιρεσίες των οθωμανικών αρχών στην Κρήτη, η κατάληψη των οθωμανοκρατούμενων Δωδεκανήσων από τους Ιταλούς (Μάιος 1912), οι βλέψεις της Αυστροουγγαρίας για την Αλβανία και την Θεσσαλονίκη και οι ενδόμυχες και ακόρεστες εθνικιστικές τάσεις των Σέρβων και των Βουλγάρων για την ελληνική Μακεδονία αφύπνισαν την Ελλάδα να διεκδικήσει στο πλαίσιο της «Μεγάλης Ιδέας» την απελευθέρωση και οριστική ενσωμάτωση όλων των αλύτρωτων περιοχών όπου χτυπούσε ακμαία η καρδιά του ελληνισμού.